Muzeum Ziemi Otwockiej

Otwock w prasie 1930-1939

• 
• 

Wstęp do publikacji 

Oddajemy w Państwa ręce kolejny tom z serii „Otwock w prasie”. Celem cyklu, jak sama nazwa wskazuje, jest ukazanie dziejów miasta w artykułach i ogłoszeniach prasowych.

Artykuły popularnych dzienników i tygodników z pewnością nie są idealnym źródłem do poznawania przeszłości. Dobrze jednak oddają jej ducha. Znajdujemy w nich problemy dawnych mieszkańców Otwocka, ich radości i smutki, wyzwania, jakie przyszło im podejmować, a także lokalne plotki i wydarzenia towarzyskie.

Niniejszy tom naszej serii zawiera artykuły, które ukazały się w latach 1930-1939. W tych latach Otwock posiadał już ugruntowaną pozycję jednego z liderów wśród uzdrowisk ówczesnej Polski. Zwracało
to oczywiście uwagę prasy, która regularnie informowała o wszelkich przejawach funkcjonowania miasta – uzdrowiska. Dotyczyło to zarówno prowadzonych inwestycji, jak i stosunków społecznych i oczywiście wszelkiej maści problemów z jakimi borykały się jego władze i sami mieszkańcy.

Prasa lat trzydziestych XX wieku przypominała nieco dzisiejszą. Więcej znajdziemy w niej słów krytyki pod adresem Otwocka niż opisów jego sukcesów. Z punktu widzenia czytelników bardziej interesujące były skandale obyczajowe, afery finansowe czy sprawy kryminalne… No cóż, zupełnie jak dzisiaj.

Tematy poruszane w artykułach są odbiciem tego, co dla mieszkańców i szerokiej opinii publicznej było najistotniejsze. Tak więc zauważymy, jak wiele uwagi poświęcono budowie kasyna. Zobaczymy jak starania otwockich władz o uzyskanie koncesji na prowadzenie gier hazardowych wzbudziły wręcz ogólnopolską debatę na ten temat. Jak żywo komentowano sprawę aresztowania i procesu byłego burmistrza Otwocka. Na koniec ważnym i wybijającym się tematem będzie wzrost nastrojów antyżydowskich w drugiej połowie lat trzydziestych, których przejawem były liczne ekscesy, pobicia a nawet podkładanie ładunków wybuchowych.

Na szczęście, oprócz opisu tych negatywnych zjawisk, znajdziemy również informacje pozytywne. Przeczytamy więc o staraniach władz o rozwój miasta, jego wygląd i komfort życia samych mieszkańców. Możemy przeczytać o sukcesach otwockiej służby zdrowia, kultury, sportu. Dziennikarze dostrzegali walory miasta i przykłady pozytywnych działań.

 Publikacja ma charakter źródłowy. Z wielu względów zrezygnowaliśmy z aparatu krytycznego. W nielicznych przypadkach pozwoliliśmy sobie na objaśnienie lub rozwinięcie zawartych w artykułach informacji. Zachowana została oryginalna pisownia, a także styl. Wszystkie ingerencje w oryginalny tekst znajdują się w nawiasach kwadratowych.

Życzymy Państwu przyjemnej i pouczającej lektury.

 Wydawca

 

Przykładowe artykuły:

Otwock. Uzdrowisko A. Górewicza.
Najbardziej komfortowy zakład w Polsce. Położony w pięknym 6-cio morgowym lesie - parku, otoczony wspaniałemi kwietnikami.
Idealne miejsce dla wypoczynku. Salon towarzyski, sala muzyczna, czytelnia, sala do gier, halle, tarasy, werandy i leżalnie. Stylowa jadalna (oddzielne stoliki). Wykwintna kuchnia francuska i djetetyczna.
Pokoje komfortowo umeblowane. Elektryczność w ciągu całej doby. Centralne ogrzewanie. Woda bieżąca zimna i gorąca. Wanny. Telefony w każdym pokoju. Własna bezpośrednia linja telefoniczna z Warszawą. Pościel zakładowa. Służba wyszkolona. Fryzjer na miejscu - Informacje telefonicznie: Warszawa - Podmiejska 1 Nr. 66 - Ceny umiarkowane. Płucno - chorych nie przyjmuje się.
Nasz Przegląd z 27 maja 1930 r.

Łodzianka przegrała 5.000 zł. Niezwykła awantura w pensjonacie
w Otwocku.
Otwock ma swoją wielką sensację. Do jednego z renomowanych pensjonatów w Otwocku zjechała przed kilkunastu dniami młoda łodzianka. A że w pensjonatach w Otwocku kuracja polega przedewszystkiem na grze w pokera, a łodzianie słyną jako mistrzowie pokera na cały świat, więc już w dniu przyjazdu pani Sabina M-icz zasiadła do kart. Po kilku dniach mąż pani M-icz otrzymał depeszę treści następującej:
 „Przegrałam pięć, brakuje cztery i pół, przysłać siedem, odegram na pewno”.
Zamiast pieniędzy zjawił się w pensjonacie pan M-icz kupiec z Łodzi. Różnica zdań między małżonkami była tak wielka, że właścicielka pensjonatu już telefonowała po policję. W wyniku pan M-icz oświadczył, że nie płaci za długi karciane żony i bierze rozwód. Państwo M-icz opuścili Otwock, pozostawiając w pensjonacie wzburzonych partnerów, którym hazardzistka nie zwróciła przegranego długu i rozgoryczoną właścicielkę pensjonatu, której nie uregulowano za pobyt.
Głos Poranny z 20 grudnia 1931 r.

Odsłonięcie pomnika i otwarcie szosy w Otwocku.

W sobotę 13 sierpnia odbędzie się uroczyste otwarcie szosy Warszawa - Otwock, biegnącej wzdłuż prawego brzegu Wisły, skracającej dotychczasową drogę o blisko 20 kilometrów, oraz odsłonięcie pomnika Marszałka Piłsudskiego w parku miejskim w Otwocku.
Pomnik będzie zbudowany z płyt piaskowcowych, symbolizujących poszczególne dzielnice Polski. Na płycie, przedstawiającej Mazowsze, umieszczona będzie płaskorzeźba popiersia Marszałka Piłsudskiego.
Pogłoski, jakoby jednocześnie z temi uroczystościami miano urządzić poświęcenie i otwarcie kasyna w Otwocku, nie odpowiadają rzeczywistości.
Otwarcie kasyna nastąpi prawdopodobnie 20 sierpnia.
Dobry Wieczór z 28 lipca 1932 r.

Śródborów chce separacji z Otwockiem.

Przed dwoma laty mieszkańcy Śródborowa poparli wniosek Otwocka o przyłączenie Śródborowa do Otwocka, aczkolwiek nakładało to znaczne ciężary materialne, związane z opłatą taksy klimatycznej, dającej obecnie kilkadziesiąt tysięcy zł. rocznie. Zapewniano ich wówczas, że wpływy z tej opłaty przeznaczone będą na inwestycje w nad wyraz zaniedbanej tej miejscowości pod względem dróg, czystości etc.
Nadzieje te rozwiały się jednak, gdyż Otwock, sam będąc w trudnej sytuacji, zużywa wszystkie wpływy ze Śródborowa prawie wyłącznie
na własne potrzeby.
Pokrzywdzeni mieszkańcy Śródborowa, po wyczerpaniu wszelkich dostępnych dróg, powzięli myśl podjęcia starań o wyodrębnienie tej miejscowości w oddzielną gminę.
Sprawa ta ma być poruszona między in. na walnym zebraniu mieszkańców, które odbędzie się prawdopodobnie już w najbliższą niedzielę.
5-ta Rano z 23 września 1936 r.